Ураны хайгуул, олборлолтын талаар хэлэлцэнэ

2015-03-18

Монголын Эрдэмтдийн үндэсний зөвлөл, Хөдөө аж ахуйн их сургууль, Дэлхийн Монгол-Ногоон нэгдэл хамтран “Ураны хайгуул, олборлолт, түүний эерэг ба сөрөг үр дагавар” сэдэвт олон улсын семинарыг маргааш Улаанбаатар хотноо зохион байгуулах гэж байна. Уг семинараар ураны хайгуул, олборлолтын дүнд манай улсад ирэх эдийн засгийн үр ашиг, байгаль орчин, хүн, малд үзүүлэх үр дагаврын талаар бүх талын оролцоотойгоор хэлэлцэх гэж буйгаараа онцлог юм. Төлөөллүүдийн дунд Монгол Улсын Ерөнхийлөгч, Засгийн газрын тэргүүн, холбогдох яам, агентлагийн удирдлага, мэргэжлийн их, дээд сургууль, эрдэм шинжилгээний хүрээлэн, лабораториудын эрдэмтэд, аймаг сумдын удирдлага, малчид, ураны чиглэлийн компаниуд, Цөмийн энергийн комисс зэрэг өргөн хүрээтэй бүрэлдэхүүнийг урьжээ. 

Манай улсад 2012 оноос эхлэн Дорноговь аймгийн Улаанбадрах сум, Аргалант баг, Сүхбаатар, Дорнод, Дундговь, Архангай аймагт тодорхойгүй шалтгаанаар мал үхсэн тохиолдол бүртгэгдсэн. Тодруулбал Дорноговьд мал хээл хаях, согогтой төл гарах, дотор эрхтний эмгэг өөрчлөлтийн шалтгааныг Засгийн газраас томилсон баг судалж шинжилсэн ч хариу нь цацрагийн нөлөөгүй, селен, хүнцэл, кадми зэрэг хүнд металын хордлого болсон гэсэн дүгнэлт гарч байсан. Энэхүү дүгнэлтийг зарим ТББ, иргэдийн зүгээс үгүйсгэдэг төдийгүй цаашид ураны хайгуул хийж, олборлохыг эсэргүүцсээр байгаа билээ.

Манай улсын тухайд цөмийн зэвсгээс ангид бүс нутаг болохоо 1992 онд зарлаж, 2012 онд НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөлөөр батлуулсан ч цаашид ураны шар нунтаг олборлож, экспортлохоор төлөвлөж буй нь энэ зорилтоосоо ухарсан хэрэг гэж үзэж буйг хурал зохион байгуулагчид тэмдэглэв. Нөгөөтэйгүүр манай улс ураны хүдэр олборлон шар нунтаг үйлдвэрлээд эхэлбэл эх орны байгальд сөрөг үр дагавар авчраад зогсохгүй энэ нь цааш гадны улсад экспортлогдон цөмийн зэвсгийн үйлдвэрлэлийг дэмжихийн сацуу цөмийн хог хаягдлыг ихэсгэх явдлыг өөгшүүлсэн явдал болохыг тэд тайлбарлалаа.

Зах зээлд ураны ханш суларч байгаа тул Засгийн газрын зүгээс цаашид нэмж ураны хайгуулын лиценз олгохгүй гэсэн байр суурьтай байгаа юм. Гэсэн ч ураны зах зээлийн урт хугацааны төлөв ч тийм ч таатай биш болохыг зах зээлийн шинжээчид сануулдаг. Харин ногоон хөдөлгөөнийхний хувьд уран олборлолт, цөмийн эрчим хүч нь огтхон ч ногоон шийдэл биш болохыг онцолж буй юм. Маргаашийн хуралд Цөмийн зэвсэггүй Ази байгууллага, Азийн байгаль хамгааллын нэгдсэн холбооны төлөөлөл мөн илтгэл тавих ажээ. Тэд энэ долоо хоногийн эхээр Дорноговьд ураны хайгуул хийж буй хэсэгт шалгалт хийж үзэхэд Японы Хирошима орчмын аюултай хэмжээний цацраг идэвх бүхий хортой хэсгийнхтэй дүйхүйц түвшинд цацраг илэрснийг тэмдэглэлээ.  

Б.Төгс

Санал асуулга
Засгийн газрын хуралдаанаар, ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрлийг нэг жилийн хугацаанд олгохгүй байхаар шийдвэрлэв. Энэхүү шийдвэрийг Та хэрхэн дүгнэж  байна вэ?
  • Зөв
  • Буруу
Үр дүн:
  • Зөв
  • Буруу
Эрдэс баялгийн салбарт хариуцлагатай үйл ажиллагаа явуулж буй аж ахуйн нэгжүүдийг нэгтгэх “Хариуцлагаар нэгд” аяныг МУУҮА-аас санаачлан УУХҮЯ-тай хамтран хэрэгжүүлж байна. Энэхүү санаачлагыг Та дэмжиж байна уу?
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна
Үр дүн:
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна

ШИНЭ

  • 16 цаг 39 мин
    Монголын болон олон улсын судлаач, бодлого тодорхойлогчид, иргэний нийгмийн төлөөллүүдийн оролцоотой Монгол Улсын уул уурхайн салбарын нийгэм, эдийн засгийн нөлөөллийн үнэлгээ сэдэвт хэлэлцүүлэг өнөөдөр /2022.08.16/ боллоо. Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яам, Ашигт малтмал газрын тосны газар, Үндэсний геологийн алба нь Герман-Монголын техникийн хамтын ажиллагааны “Эрдэс баялгийн тогтвортой удирдлагын зөвлөх үйлчилгээ” төслийг ХБНГУ-ын Гео-Шинжлэх ухаан, байгалийн нөөцийн холбооны хүрээлэн (BGR)-тэй хамтран хэрэгжүүлж байна. Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яам, Ашигт малтмал газрын тосны газар, Үндэсний геологийн алба нь Герман-Монголын техникийн хамтын ажиллагааны “Эрдэс баялгийн тогтвортой удирдлагын зөвлөх үйлчилгээ” төслийг ХБНГУ-ын Гео-Шинжлэх ухаан, байгалийн нөөцийн холбооны хүрээлэн (BGR)-тэй хамтран хэрэгжүүлж байна.
  • Уржигдар 14 цаг 31 мин
    "Mongolia Mining 2022” олон улсын уул уурхайн үзэсгэлэн есдүгээр сарын 21-23-ны өдрүүдэд зохион байгуулагдах гэж байна. Энэ талаар үзэсгэлэнгийн зохион байгуулагч “Майнэкс Монголиа” компанийн Ерөнхий захирал Т.Баттулгатай ярилцлаа.
  • Уржигдар 14 цаг 22 мин
    “Mongolia Mining” Олон улсын уул уурхайн үзэсгэлэнгийн 11 дэх удаагийн арга хэмжээ 2022 оны есдүгээр сарын 21-23-ны өдрүүдэд Степпе Арена буюу Мөсөн Өргөөнд зохион байгуулагдах гэж байна. Одоогийн байдлаар үзсгэлэнд 150 гаруй бизнесийн байгууллага өөрийн бүтээгдэхүүн, үйлчилгээгээ үзүүлж сурталчилахаар бүртгүүлээд байгаа бөгөөд олон улсын байгууллагууд өргөнөөр оролцож байна. Тухайлбал ОХУ, Канад, Британи, Хятад, Турк, Австрали, Беларусь, Герман зэрэг орнуудын байгууллагууд хүрэлцэн ирж оролцох юм.
  • 2022-08-01
    Хийх зүйл их байна, 120 насална” хэмээн профессор Содномын Цэдэндорж гуайн хэлсэн үг санаанд буув. Энэ бол мөрөөдлөөр жигүүрлэсэн, хийж бүтээх хүсэл тэмүүлэлээр дүүрэн хүний үг юм. Академич  П.Очирбат түүнийг нэгэнтээ “Их бүтээлч хүн” хэмээн тодорхойлсон нь бий. The Mongolian Mining Journal сэтгүүлийн “Зууны алдартан” булангийн энэ удаагийн хөргийн эзнээр эрдэмтэн С.Цэдэндорж гуайг нэрлэж, нийтлэлээ тэрлэж байна. Энэ жил Монгол Улсын гавьяат багш хэмээх төр, засгийн хүндтэй цол, тэмдэг хүртсэн түүний тухай ихийг өгүүлж болно. Гэхдээ энэ удаад Монголын уул уурхайн дээд боловсролын системд оруулсан хувь нэмэр, утга зохиол-яруу найргийн хэд хэдэн ном бүтээл тууривсан тухайг нь  тодотгон өгүүлэхийг зорилоо.  
  • 2022-07-29
    Монгол Улсаас БНХАУ-д суугаа ЭСЯ-ны түр хамаарагч, элчин зөвлөх Л.Мөнхтүшиг БНХАУ-ын Ниншя ӨЗО, МҮХАҮТ хооронд Монгол, Хятадын хил дамнасан түүхий эдийн худалдааны платформ байгуулах төслийн нээлтийн арга хэмжээнд цахимаар оролцжээ. Уг арга хэмжээний үеэр 11.8 тэрбум юанийн  “Монгол дахь Хятадын Ниншягийн худалдааны танхим” болон “Өлзий боомтын удирдлага, менежмент” ХХК хооронд “Нүүрсний хил дамнасан тээвэрлэлт, хадгалалтын стратегийн хамтын ажиллагааны хэлэлцээр”, “Монголын Чөнжүнбао” ХХК болон Монгол Улсын Жүлө групп говь” ХХК хооронд “Тавантолгой-Өлзий боомт чиглэлийн 270 км хүнд даацын авто зам барих хамтын ажиллагааны төсөл”,