Канадын “Тогтвортой уул уурхай” санаачлагыг танилцууллаа

2019-09-25 15:27

Уул уурхайн хөгжлөөр дэлхийд тэргүүлдэг Канадын хариуцлагатай уул уурхайн чиглэлээр “Тогтвортой уул уурхай” сургалт, семинар Улаанбаатар хотноо (09.24-25) болж байна. Энэхүү сургалтад Канадын Уул уурхайн ассоциациас хэрэгжүүлж буй “Тогтвортой уул уурхай” санаачлагын (Towards Sustainable Mining) талаар танилцуулж байгаагаараа онцлогтой. Уг сургалтыг салбарын яам болон Монголын уул уурхайн үндэсний ассоциаци Канадын SESMIM төслийн дэмжлэгтэйгээр зохион байгуулж байгаа юм.

Төр, хувийн хэвшлийн төлөөлөл оролцож буй энэхүү сургалтад Канадын Уул уурхайн ассоциацийн Тэргүүн дэд ерөнхийлөгч Бен Чалмерс “Тогтвортой уул уурхай” санаачлагын талаар танилцууллаа. Түүний тайлбарласнаар, уг санаачилга нь уул уурхайн компаниудын хувьд тогтвортой, хариуцлагатай уул уурхайн үйл ажиллагааны гүйцэтгэлийг сайжруулдгаараа онцлог гэдгийг тодотгов. Санаачлагад найман чиглэлээр протокол гаргасан байдаг. Үүнд, Олон нийт, уугуул иргэдийн оролцоог хангах, Онцгой байдлын үеийн менежмент, Биологийн олон янз байдлыг хамгаалах менежмент, Эрчим хүч, хүлэмжийн хийн ялгарлын менежмент, Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуй, Усны менежмент, Хаягдлын далангийн менежмент зэрэг чиглэл багтжээ. Үндсэндээ 15 жил тус санаачлага хэрэгжиж байгаа бөгөөд Финлянд, Ботсвана, Аргентин, Филиппин гэх мэт долоон орон элссэн байна.

Монгол Улсын хувьд олон нийтийн дунд уул уурхайн салбарын нэр хүнд тааруу, үл ойлголцол байсаар байгаа цагт ийм төрлийн санаачлагыг авч хэрэгжүүлэх нь ихээхэн нүдээ олсон хэрэг болно гэж салбарын мэргэжилтнүүд үзэж байна.  

Бен Чалмерс энэхүү санаачлагыг хэрэгжүүлснээр нь уул уурхайн компаниудын үйл ажиллагааг тогтвортой хөгжлийн зарчимд нийцүүлээд зогсохгүй зардлын хувьд ч бууруулах боломжтой болохыг тодотгосон юм.

SESMIM төслийн Монгол дахь захирал Вит Сименюк “Сургалтад олон сонирхолтой чиглэл багтсан. Тухайлбал санаачлагын нэг протокол болох “Эрчим хүч, хүлэмжийн хийн менежмент”-ийн танилцуулга нь Монгол Улс уур амьсгалын өөрчлөлтийн эсрэг Парисын гэрээнд нэгдээд буй үед цагаа олсон мэдээлэл болж байна” хэмээлээ.

Сүүлд, өнгөрсөн зургадугаар сард Монгол Улсын уул уурхайн салбарын зарим томоохон компани  “Хариуцлагатай уул уурхайн сайн дурын кодекс”-т нэгдсэн. Харин Канадын “Тогтвортой уул уурхайн санаачлага” нь  зөвхөн дотоод төдийгүй хөндлөнгийн үнэлгээ хийж, гүйцэтгэлийг бодит түвшинд сайжруулдгаараа онцлогтой ажээ. Энэ чиглэлд Канадын туршлагаас суралцах зүйлс олон байгааг SESMIM төслийн зөвлөхүүд тайлбарлаж байна.  

Санаачлагад нэгдсэн орнуудын компаниудын жишээнээс харахад санаачлагын шалгуурт өндөр үнэлгээ авахад амаргүй бөгөөд “боломжийн” гэсэн үнэлгээний эзэн болоход гурван жил, түүнээс ч илүү хугацаа зарцуулах тохиолдол байх ажээ.  

Энэхүү сайн дураар мөрдөх санаачлагын үндсэн шаардлагууд нь тухайн улсын хууль эрх зүй, дүрэм журмын үүрэг заалттай давхцаж болох боловч олон нийтэд нээлттэйгээр тайлагнах, үйл ажиллагааны болзошгүй эрсдлийг урьдчилан илрүүлэхэд дөхөмтэй байдаг байна. Санаачлагад нэгдэх тохиолдолд юун түрүүнд тухайн улсын уул уурхайн холбооноос хүсэлтээ илэрхийлж, санаачлагыг өөрийн улсын шаардлагад нийцүүлэн боловсруулна. Энэ удаагийн сургалтаар талуудад зөвхөн танилцуулга хийж, цаашид элсэх эсэх нь тухайн улсын уул уурхайн холбоо, компаниудын хүсэл сонирхол, идэвхи зүтгэлээс хамаарах юм.

Канадын Уул уурхайн ассоциаци нь 1935 онд байгуулагдсан бөгөөд тус холбооны гишүүд нь өнгөт болон үнэт метал, уран, очир эрдэнэ, коксжих нүүрс, битум болон бусад төрлийн ашигт малтмал олборлолтын компаниудыг хамарна. 2016 оноос эхлүүлсэн SESMIM төслийн хувьд Канадын Засгийн газрын дэмжлэгтэйгээр тогтвортой уул уурхайн засаглалыг бэхжүүлэх чиглэлээр Монголд хэрэгжүүлж буй төсөл юм.

 

 

Б.Төгс

Сэтгэгдэл байхгүй байна

Санал асуулга
Засгийн газрын хуралдаанаар, ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрлийг нэг жилийн хугацаанд олгохгүй байхаар шийдвэрлэв. Энэхүү шийдвэрийг Та хэрхэн дүгнэж  байна вэ?
  • Зөв
  • Буруу
Үр дүн:
  • Зөв
  • Буруу
Эрдэс баялгийн салбарт хариуцлагатай үйл ажиллагаа явуулж буй аж ахуйн нэгжүүдийг нэгтгэх “Хариуцлагаар нэгд” аяныг МУУҮА-аас санаачлан УУХҮЯ-тай хамтран хэрэгжүүлж байна. Энэхүү санаачлагыг Та дэмжиж байна уу?
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна
Үр дүн:
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна

ШИНЭ

  • Өчигдөр 13 цаг 53 минутад
    Цар тахлын тархалтаас урьдчилан сэргийлэх үүднээс Засгийн газраас хөл хорио тогтоох арга хэмжээ авч хэрэгжүүлж байна. Өвчний тархалтаас сэргийлэх талаар амжилттай боловч хөл хорионы сөрөг нөлөөнөөс уул уурхайн салбарын үйлдвэрлэл, экспорт буурах, худалдааны салбарын идэвх сулрах, аялал жуулчлал, тээвэр, үйлчилгээний салбар орлогогүй болоход хүрч, улмаар бусад салбаруудад нөлөөлж байна. Энэ  гинжин холбоогоор банкны салбарт ч тодорхойгүй байдал, эрсдэл, сөрөг нөлөөг үзүүлж байгаа. Монголбанкны судалгаагаар коронавирусын нөлөөлөлд 54 мянган зээлдэгчийн 3.5 их наяд төгрөгийн зээл өртөж байгаа гэсэн тооцоо бий. Манай улсын хувьд санхүүгийн зах зээлийн 90 орчим хувийг банкны систем бүрдүүлдэг. Иргэд, аж ахуйн нэгж хямралд өртөн орлогогүй болж, зээлээ эргэн төлөхөд хүндрэл үүссэнээр банкуудын өөрийн хөрөнгө, ашигт ажиллагаа буурч, эрсдэлийн сангаа нэмэгдүүлэх шаардлагатай тулгарна.
  • Өчигдөр 13 цаг 52 минутад
    Монгол Улсын парламент  2019 оны арваннэгдүгээр сарын 14-ний пүрэв гарагийн хуралдаанаараа Үндсэн хуульдаа нэмэлт өөрчлөлт оруулсан. 1992 оны нэгдүгээр сарын 13-нд ардчилсан тодотголтой Үндсэн хуулиа баталснаас хойш 2000 онд анх удаа “гар хүрч”, “дордох”-ын хэмээгддэг 7 заалтад оруулсан нь цаг хугацааны эрхээр багагүй маргаан дагуулж ирсэн юм. Энэхүү 7 заалтаас зургаад нь нэмэлт, өөрчлөлт хийснээр Үндсэн хуулийн өнгө төрх багагүй сайжирсан юм. Хоёр удаа нийгмээрээ хэлэлцэж, гурав дахь удаагийн хэлэлцүүлгээ парламентын хуралдаанд гуравхан цагийн дотор хийсэн Үндсэн хуулийн нэмэлт өөрчлөлтийг өнөөдөр /2020 оны тавдугаар сарын 25/ 12.00 цагт буюу 17-р жарны төмөр хулгана жилийн зуны тэргүүн сарын шинийн 3-ны морин цагаас эхлэн улс орон даяар мөрдөж эхэлж байна.
  • Өчигдөр 13 цаг 00 минутад
    “Шивээ-Овоо” ХК-ийн Төлөөлөн удирдах зөвлөлийн ээлжит хурлыг тус уурхай дээр зохион байгуулж, үйл ажиллагаанд тулгамдаж буй асуудалтай танилцан, хэд хэдэн чиглэлээр үүрэг өглөө. Төлөөлөн удирдах зөвлөлийн дарга Э.Дөлгөөн уурхайн олборлолтын зардлыг бууруулах чиглэлээр тооцоо судалгаа хийж, танилцуулах, компанийн худалдан авалтын сонгон шалгаруулалтыг хуулийн хүрээнд нээлттэй зарлахыг компанийн удирдлагуудад чиглэл болгосон байна. Мөн 2020-2021 оны өвөлжилтийн бэлтгэл ажлыг хангах хүрээнд нарийвчилсан төлөвлөгөө боловсруулж, шаардлагатай арга хэмжээг ирэх саруудад авахаар болжээ. 
  • 2020-05-22 14:01
    Монгол улсын Засгийн газар, МҮХАҮТ хамтран Монгол Улсын ТОП-100 аж ахуйн нэгжийг эрэмбэлэн өргөмжлөх үйл ажиллагааг 19 дахь жилдээ анх удаа /тавдугаар сарын 20/ цахим хэлбэрээр зохион байгууллаа. Цахим арга хэмжээг нээж МҮХАҮТ-ын Ерөнхийлөгч О.Амартүвшин  “2020 он бол бид бүхний хувьд туйлын өндөр сорилттой жил болж байна. Монголын эдийн засгийг нуруун дээрээ үүрч, Монголын хөгжлийг  түүчээлж байгаа та бүхэнд ТОП 100 ААН-д эрэмбэлэгдсэнд МҮХАҮТ-ын зүгээс халуун баяр хүргэж, эдийн засгийн сорилыг төр засагтай хамтран хамтдаа даван туулъя” хэмээн уриалав. ТОП-100 аж ахуйг эрэмбэлэхдээ Сангийн яам, Гааль болон Татварын ерөнхий газар, НДЕГ, Улсын бүртгэл, Үндэсний статистикийн хороо болон МҮХАҮТ-ын төлөөллүүд хамтарсан Ажлын хэсгийн албан ёсны мэдээ, тайлан, тоон үзүүлэлтэд тулгуурлан ААН-ийн тухайн жилийн орлого, улсын төсөвт оруулсан татвар, нийгмийн даатгал төлсөн ажиллагсдын тоо, ашиг, хөрөнгийн  хэмжээ гэсэн үндсэн 5 үзүүлэлтийг чухалчилжээ.
  • 2020-05-21 14:53
    Засгийн газар шинэ коронавирусээс үүдэн эрсдэлд орсон  эдийн засгийг аврахаар гуравдугаар сарын сүүлээр дуугарч эхэлсэн нь 5.1 их наяд төгрөгийн багц хөтөлбөр байв. Үүнийг нь дөрөвдүгээр сарын 9-нд УИХ-ын чуулганаар “амь оруулан” баталлаа. 5.1 их наяд төгрөгийн   хөтөлбөр   яг хэрхэн эдийн засгийг аврах эсэх нь одоо ч тодорхой биш байгаа юм. Үүнээс хавьгүй эрт буюу гуравдугаар сарын 11-нд Монголбанк бодлогын хүүгээ буулгаж, төд удалгүй арилжааны банкуудыг “захиргаадаж”  хэрэглээний зээл  төлөлтийн  хугацааг сунгахыг хүчлэх болсон. Улмаар дөрөвдүгээр сарын 13-нд төв банк бодлогын хүүгээ дахин бууруулав. Гол асуулт нь эдийн засгийн төлөв бүрхэг байгаа нь иргэдийн сэтгэл зүйд сөргөөр нөлөөлж,  улмаар худалдаа, үйлчилгээний салбарын борлуулалтад шууд нөлөөлнө.  Энэхүү нөхцөл байдал эдийн засгаа сэргээхээр оролдож байгаа Хятадад ихээхэн тод илэрч байна.