Баялгийн засаглалын тэргүүн туршлагын талаар хэлэлцлээ

2019-04-26 12:21

Б.Төгсбилэгт (Канад улсын Ванкувер хот. 2019.04.24-25)

Канадын олон улсын эрдэс баялаг, хөгжлийн хүрээлэнгээс (CIRDI) зохион байгуулсан “Байгалийн баялгийн засаглал дахь тэргүүн туршлага” сэдэвт семинар дөрөвдүгээр сарын 24-25-нд Канадын Бритиш Колумб мужийн Ванкувер хотноо болж өндөрлөлөө. 
Энэхүү уулзалтад Аргентин, Перу, Эквадор, Сенегал, Швед, Монгол, Гуяана, Чили, Этиоп, Вьетнам, Колумб, Кени, Канад зэрэг 13 улсын эрдэмтэн, мэргэжилтнүүд оролцож баялгийн засаглалын талаар хэлэлцлээ. Эдгээр улсын зарим нь уул уурхайн салбараа шинэчлэн хөгжүүлэхээр зорьж байгаа бол зарим нь баялгийн засаглалын түвшнээр Монголтой ойролцоо гэж хэлж болох орнууд юм.  Гол нь эдгээр улс орон баялгийн засаглалаа сайжруулахаар зорьж байгаа, илүү иргэндээ ээлтэй байдлаар хөгжүүлэхээр оролдож буй улсууд гэдгээрээ онцлог. 

Зохион байгуулагч улс болох Канадын хувьд уул уурхайн үйл ажиллагаа явуулахад нутгийн уугуул иргэдтэй хэрхэн хамтарч, тэдний эрх ашигт нийцүүлсэн төлөвлөлтийг хийх тухайд ихээхэн туршлага хуримтлуулсан байдаг. Тиймээс эхний өдрийн хуралдаанд баялгийн засаглалд уугуул иргэдийн дуу хоолойг хүргэх талд хэрхэн анхаарч, ямар шинэлэг асуудлуудыг тусгах болсон талаар сонирхолтой хэлэлцүүлэг өрнүүллээ.  

Хоёр дахь өдрийн семинарт байгалийн баялгийн нэгдсэн менежмент, байгаль орчны засаглалд оролцоог хэрхэн хангах асуудлаар хэлэлцүүлэг өрнүүлсэн юм. Энэ дундаа байгаль хамгаалал, хяналт мониторингийг иргэдийн оролцоотойгоор хийх тухай сэдвээр Монголоос  тус улсад  Усны менежментийн чиглэлээр Бритиш Колумбын их сургуулийн Уул уурхайн инженерингийн сургуульд суралцаж буй П.Болормаа панилистаар оролцож, Монголын жишээн дээр тайлбарлалаа. Үүнээс гадна Латин Америк, Африкийн орнууд болох Аргентин, Этиоп, Перу, Сенегал улсын Засгийн газрын төлөөлөл баялгийн засаглалд төрийг чадавхижуулах чиглэлд өөрсдийн байр суурийг хүргэсэн юм. CIRDI нь Аргентинд уурхайн хаалт, байгаль орчны чиглэлээр сургах төсөл хэрэгжүүлсэн бол Перу улсад усны менежментийн чиглэлээр сургалт зохион байгуулж, ихээхэн үр дүнтэй ажил болжээ. Харин Этиопын тухайд уул уурхайн яамны хүрээнд чадавх бэхжүүлэх төслийг CIRDI-тэй гурав дахь жилдээ хэрэгжүүлж байгаа юм байна. Сенегал улсын хувьд тус улсын их дээд сургуулийн эрдэмтдийг Канадад хүлээн авч туршлага солилцох чиглэлээр хамтран ажиллаж буй юм. 
 
Энэхүү уулзалт өнгөрсөн зургаан жилийн хугацаанд CIRDI-ээс зохиогдсон сургалт, судалгаа, төслийн үр дүнгийн талаар санал солилцох нэгдсэн арга хэмжээ гэдгээрээ онцлог бөгөөд хурлаас гарах дүгнэлтийг цаашдын судалгааны төслийг боловсруулахад ашиглах юм. 
CIRDI-ийн хувьд жендерийн тэгш байдал, хүртээмжтэй засаглал, байгаль орчны тогтвортой байдал (уур амьсгалын өөрчлөлт) гэсэн чиглэлээр сүүлийн зургаан жилийн хугацаанд 22 улсад, холбогдох 186 харилцагч байгууллагуудтай хамтран сургалт, семинар зохион байгуулсан байна. Тус хүрээлэн нь Монголд салбарын яам, Гадаад харилцааны яамтай хамтран “Уул уурхайн салбар дахь төрийн оролцоо” сэдэвт олон улсын сургалт семинарыг 2016-2017 онд амжилттай зохион байгуулж байсан юм.

Тус хүрээлэнгийн хувьд Канадын Саймон Фрэйзэрийн их сургууль, Монтрийлийн политехникийн их сургууль, Бритиш Колумбын их сургууль хамтран 2013 онд үүсгэн байгуулагдсан. CIRDI нь Канадын Засгийн газрын дэмжлэгтэйгээр (Global Affairs Canada) баялгийн зөв засаглал, менежментээр дамжуулан Тогтвортой хөгжлийн зорилтуудыг хангахад чиглэн ажилладаг. 

Сэтгэгдэл байхгүй байна

Санал асуулга
Уул уурхайн тухай хуулийн төслийг дэмжиж байна уу?
  • -Дэмжинэ
  • -Дэмжихгүй
  • -Зарим заалтыг өөрчлөх
Үр дүн:
  • -Дэмжинэ
  • -Дэмжихгүй
  • -Зарим заалтыг өөрчлөх

ШИНЭ

  • 2 цаг 18 минутын өмнө
    Далд уурхайн хүдрийг тээвэрлэх Үйлдвэрлэлийн амыг барьж дууссаныг (хуучнаар Босоо ам 2) “Оюутолгой” компани арванхоёрдугаар сарын 13-нд тэмдэглэлээ. Ийнхүү Оюутолгойн далд уурхайн бүтээн байгуулалтад томоохон шат ахиж байна. Уг байгууламж нь гүний уурхайн ажилтнуудаас гадна уурхайгаас олборлосон хүдрийг тээвэрлэх, бараа материал зөөвөрлөх чухал ач холбогдолтой. Тиймээс гүний уурхайн бүтээгдэхүүнийг тээвэрлэх гол “зүтгүүр” бэлэн болсон гэсэн үг. Одоо Үйлдвэрлэлийн амны байгууламжийг Улсын комисс хүлээж авсны дараа ажиллаж эхлэх үлдэж байна.
  • 4 цаг 44 минутын өмнө
    Далд уурхайн хүдрийг тээвэрлэх Үйлдвэрлэлийн амыг барьж дууссаныг (хуучнаар Босоо ам 2) “Оюутолгой” компани арванхоёрдугаар сарын 13-нд тэмдэглэлээ. Ийнхүү Оюутолгойн далд уурхайн бүтээн байгуулалтад томоохон шат ахиж байна. Уг байгууламж нь гүний уурхайн ажилтнуудаас гадна уурхайгаас олборлосон хүдрийг тээвэрлэх, бараа материал зөөвөрлөх чухал ач холбогдолтой. Тиймээс гүний уурхайн бүтээгдэхүүнийг тээвэрлэх гол “зүтгүүр” бэлэн болсон гэсэн үг. Одоо Үйлдвэрлэлийн амны байгууламжийг Улсын комисс хүлээж авсны дараа ажиллаж эхлэх үлдэж байна.
  • 4 цаг 46 минутын өмнө
    Мэргэжлийн хяналтын Ерөнхий газрын Байгаль орчин, геологи, уул уурхайн хяналтын газрын дарга Н.Батбаяртай MMJ-ийн сэтгүүлч Г.Идэрхангай ярилцлаа. Хариуцлагатай уул уурхайг бий болгох талаар өнөөдөр төрийн, хувийн хэвшлийн, иргэний нийгмийн байгууллагууд маш их ярьдаг. Гэвч өнөө “муу нэртэй” салбараа хүссэн хэмжээндээ хариуцлагатай байлгаж чадаж байна уу гэвэл дутмаг зүйлүүд нэлээд гарч ирэх байх. Мэргэжлийн агентлагт ажилладаг хариуцлагатай албан тушаалтны хувьд Та ямар байр суурьтай байдаг вэ? Хариуцлагын тухайд уул уурхай гэж зөвхөн нэг салбарыг онцолж ярих нь миний хувьд өрөөсгөл санагддаг юм. Мэдээж, уул уурхайн талаар ярьж байгаа болохоор үүнийг хөндөж ярих нь аргагүй байх. Компанийн бодлого, үйл ажиллагаа ил тод, хариуцлагатай байх ёстойг илүүтэй онцлох нь зүйтэй болов уу. Үйлдвэрлэлийн бүхий л салбарт хариуцлагатай үйл ажиллагаа яригдах ёстой.
  • 2019-12-13 11:27
    Ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөр (АМНАТ) буюу роялти 2020 оны төсвийг батлахаас өмнө цуцлагдаж (2019.10.30), төсөв батлагдсаны дараа эргэн сэргэсэн (2019.11.22) сонин үйл явдал олон нийтийн анхаарлын төвд байлаа. Төсөв батлагдах мөчид (2019.11.13) АМНАТ-ийг хэрхэх тухай шийдэж амжаагүй байсан нь тухайн үед Сангийн сайд ихээхэн баргар царайлах гол асуудал байв. Учир нь АМНАТ цуцлагдсан өдрөөс Монгол Улсын төсвийн орлого өдөрт 4.6 тэрбумаар тасалдаж, 2020 оны төсөв даруй 1.3 их наяд төгрөгөөр “хохирол” хүлээх болоод байсан юм. Үндсэн хуулийн цэц энэ бүхнийг төдийлөн тооцолгүй зүгээр л Үндсэн хуулийн нэрийг барин цуцалчихсан хэрэг үү гэдэг асуулт бий. Гэхдээ салбарын зарим төлөөлөл роялтийг давхардуулан авах зохицуулалттай заалт байсныг хүчингүй болгосон нь нүдээ олсон хэрэг гэж тайлбарлаж байна. 
  • 2019-12-12 16:38
    Манай улсын уул уурхай болон бусад хүнд, хөнгөн үйлдвэрийн салбарууд техник тоног төхөөрөмжүүдэд хийдэг техникийн урсгал засвар үйлчилгээний төлөвлөлт, хуваарилалт, тэдгээртэй холбогдох сэлбэг хэрэгслүүдийн бэлэн байдлын бүртгэл зэргийг ихэнхдээ уламжлалт аргаар буюу цаасан дээр эсвэл Microsoft Excel ашиглан хөтөлж нэлээдгүй олон жилийн нүүр үзэж байна. Энэхүү уламжлалт арга нь одоо үед гар ажиллагаа ихтэй, цаг шаардсан, ажлын бүтээмж муутай, мэдээлэл алдагдах өндөр эрсдэлтэй зэрэг сөрөг үр дагавруудтай ба төдийлөн оновчтой бус арга болоод байна. Тэгвэл энэхүү хүндрэлтэй асуудлыг барууны өндөр хөгжилтэй ихэнх орнууд Enterprise Asset Management (EAM) буюу Байгууллагын Хөрөнгийн Удирдлага (БХУ) болон Computerized Maintenance Management System (CMMS) буюу Цахим Засварын Удирдлагын Систем (ЦЗУС) гэгдэх компьютер программуудын тусламжтайгаар амар хялбар, маш өндөр бүтээмжтэйгээр шийдсэн байдаг.