Компаниуд усны менежментээ хэрхэн сайжруулснаа танилцууллаа

2018-12-05 17:03

“Өмнийн говийн уул уурхай, орон нутаг болон ус” салбарын дугуй ширээний уулзалт өнөөдөр боллоо. Уг уулзалтаар Усны менежментийн үйл ажиллагааны сайн дурын кодекст нэгдсэн уул уурхайн хайгуул, олборлолтын үйл ажиллагаа явуулдаг компаниуд оролцож, усны нөөцийг хамгаалах чиглэлд хэрхэн ажиллаж буйгаа танилцууллаа. Энэхүү сайн дурын кодекс нь 2016 оны хоёрдугаар сард нийт найман компанийн оролцоотойгоор байгуулагдаж байсан бол эдүгээ гурван компаниар (МАК, Бадрах энержи, Баян-Айраг) хүрээгээ тэлсэн байна. Кодекст нэгдсэн компаниуд (Эрдэнэс Монгол, Эрдэнэс Тавантолгой, Оюутолгой, Энержи Ресурс, МАК, Саусгоби Сэндс, Гоби коул энд энержи, Терра энержи, Бадрах энержи, Баян-Айраг, Эрдэнэ Ресурс Девелопмент) жил бүр тайлагнах судалгаа боловсруулж олон нийтэд мэдээлэл хүргэдэг ажээ.

Тус ажлыг Олон улсын санхүүгийн корпораци болон Sustainability байгууллагаас зохион байгуулж байгаа бөгөөд Канадын Засгийн газар, 2030 Усны нөөцийн бүлэг” болон бусад байгууллага дэмжин ажиллаж байна.

Компаниуд сайн дурын кодексийн зургаан зарчмын дагуу тодорхой амлалт өгч, тэдгээрийг хэрэгжүүлснээр энэхүү ажлын үр дүн гарч байгаа юм. Сонирхол татам маш олон ажил өрнөж буй нь өнөөдрийн уулзалтаас илэрхий байлаа.

Энэ удаагийн уулзалтаар нийт найман компани сайн дурын кодексийн хүрээнд ямар зорилт дэвшүүлэн ажилласан талаараа илтгэл тавьсан юм. Мөн арга хэмжээний үеэр усны нөөцийг хамгаалах чиглэлд дэвшилттэй ажиллаж буй компаниудыг “Шилдэг ус хэмнэгч”, “Шилдэг олон нийтэд хүрч ажиллагч”, “Усны менежментийн бүтээлч сэтгэлгээний шагнал” гэсэн номинациар шалгарууллаа. Шилдэг ус хэмнэгч компаниар “Оюутолгой”, Шилдэг олон нийтэд хүрч ажилласан компаниар “Баян-Айраг”, Бүтээлч сэтгэлгээний шагналын эзнээр “Энержи Ресурс” компани тус тус тодров. ОУСК, Sustainability болон Хараат бус судалгааны хүрээлэн (IRIM)-ээс төлөөлөл бүхий шүүгч нар компаниудыг ямар үзүүлэлт, үйл ажиллагаагаар шалгаруулсан талаар IRIM-ээс томилогдсон шүүгч Л.Цэлмэгсайханаас MMJ тодруулсан юм. Тэрбээр “Өмнөговьд уул уурхайн чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулж буй компаниуд усны сайн дурын кодекст нэгдээд гурван жил болж байна. Энэ хүрээнд усыг зөв зохистой ашиглах талаар зургаан төрлөөр үйл ажиллагаагаа сайжруулна гэсэн амлалт компаниуд авсан. Түүнийгээ компаниуд тайлагнаж байна.

Ус хамгийн сайн хэмнэсэн төрөлд “Оюутолгой” компани шагнал авлаа. Энэ чиглэлд олон сайн туршлага, жишээ байсан. Дунд хэмжээний компаниуд их сайн ажилласан. Уурхайн усаа дахин боловсруулж, үүнийгээ уурхайн тоосжилтыг дарах, ногоон байгууламжийг услахад ашигласан сайн жишээнүүд байна. Оюутолгой компанийн хувьд хэрэглээ нь өндөр төдийгүй сайн технологиудыг уурхайн үе шат болгон дээрээ ашиглаж буй. Ус дахин ашиглалт 88.1%-д хүрсэн нь саарал усны ашиглалт өндөр байгааг харуулж байгаа учир энэ шагналыг олгосон.

Олон нийтэд ус ашиглалтын талаар мэдээлэл хүргэх, энэхүү үйл ажиллагаандаа олон нийтийг оролцуулах төрөлд Завхан аймагт алтны чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулдаг “Баян-Айраг Эксплорэйшн” компани шалгарлаа. Компаниудын тухайд бүгд иргэдтэй тогтмол оролцоотой ажиллаж байгаа нь сайшаалтай. Харин энэ компанийн тухайд “Залуу байгаль хамгаалагч” сургалтыг зэргэлдээх сумдын иргэд, ялангуяа хүүхдүүдийн дунд зохион байгуулсан. Ингэснээр ирээдүй хойч үедээ үндсэн ойлголтыг зааж сургаж ажилласан нь онцлог байлаа. Мөн байгаль орчны тайлан сар бүр гаргадаг нь олон нийтэд мэдээлэл хүргэхэд дөхөмтэй болдог юм билээ.

Бүтээлч сэтгэлгээний шагналыг “Энержи Ресурс” компани авсан. Сумын хэмжээнд хоногт 1200 метр куб ус дахин боловсруулах хүчин чадалтай цэвэрлэх байгууламжаар дамжуулан уурхай, Цогтцэцийд байгуулагдсан хотхон, аж ахуйн нэгжүүдийн бохир усыг цэвэршүүлэн дахин ашигладаг үзүүлэлтийг харгалзан авч үзсэн. Энэ зун Цогтцэций суманд үер буусан. Тэр үеэр 400 мянган шоо метр усыг хуримтлуулж, эргээгээд уурхайн үйл ажиллагаанд ашиглаж, гүний усны хэрэглээг бууруулсан нь шинэлэг арга барил юм” хэмээн ярьлаа.  

Ийнхүү өмнийн говьд үйл ажиллагаа явуулж буй компаниуд ус ашиглалтыг сайжруулах чиглэлд багагүй хэмжээний хүчин чармайлт гарган ажиллаж, тэрхүү туршлагаа өөр хоорондоо хуваалцаж байна. “Энержи Ресурс” компанийн тухайд энэ онд мөн хаягдлыг усгүйжүүлэх чиглэлд 1.8 тэрбум төгрөгөөр шинэ тоног төхөөрөмж авч суурилуулснаар жилд 179 мянган шоо метр ус хэмнэх боломж бүрджээ.

“Оюутолгой” компанийн тухайд энэ оны эхний арван сарын байдлаар 11.8 сая шоо метр ус ашигласан бөгөөд ус дахин ашиглалтыг 90%-д хүргэхээр зорин ажиллаж байна.

Бусад компанийн хувьд олон нийттэй хамтран ажиллах, усны чанарын хяналтыг сайжруулах, ус дахин ашиглалтыг нэмэгдүүлэх чиглэлд өндөр ахицтай ажиллаж байна. Компаниуд мөн малчдын хувьд нэн чухал асуудал болох усны хүрэлцээг нэмэгдүүлэх чиглэлд хуучин худгийг сэргээх, шинэ худаг гаргах, цөөрөм бүрдүүлэх зэргээр ажиллаж байгаагаа танилцууллаа.

Сайн дурын кодексийн хүрээнд мөн Олборлох үйлдвэрлэлийн ил тод байдлын санаачлагатай хамтран тайлагналд усны үзүүлэлтүүдийг нэвтрүүлэхээр болсон тухай ОУСК-ийн зөвлөх Э.Энхбилэг онцолсон. Түүний танилцуулснаар, ОҮИТБС-ын тайланд хуучин усны тухай үзүүлэлт хязгаарлагдмал хүрээтэй байсан бол одоо нэмж дөрвөн үзүүлэлт тусгасан аж. Тухайлбал гэрээнд заасан ус ашиглалтын хэмжээ, бодит ашигласан усны хэмжээ, тэр дундаа гадаргын болон гүний усны ашиглалтын хэмжээ, ус дахин ашиглалт зэрэг олон чухал заалтыг тайлагналд нэвтрүүлэхээр болсон байна. Энэ дагуу ОҮИТБС-ын 2017 оны тайланд 113 компани усны үзүүлэлтүүдээ сайн дураар илгээжээ. Нэгтгэл тайлан ирэх оны нэгдүгээр сард батлагдан, олон нийтэд хүрэхээр хүлээгдэж байгаа юм.

Сайн дурын кодекст зөвхөн өмнийн говьд үйл ажиллагаа явуулж буй компаниуд төдийгүй Монгол орны нутагт үйл ажиллагаа явуулж буй хайгуул, олборлолтын бусад компани нэгдэх боломжтой. Цаашид ийм хандлага бий болно гэж ОУСКорпораци үзэж байна. Энэ нь эргээд усны менежмент сайжирч, сайн жишиг тогтоход суурь нөхцөл болох давуу талтай.


Б.Төгс

Санал асуулга
Засгийн газрын хуралдаанаар, ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрлийг нэг жилийн хугацаанд олгохгүй байхаар шийдвэрлэв. Энэхүү шийдвэрийг Та хэрхэн дүгнэж  байна вэ?
  • Зөв
  • Буруу
Үр дүн:
  • Зөв
  • Буруу
Эрдэс баялгийн салбарт хариуцлагатай үйл ажиллагаа явуулж буй аж ахуйн нэгжүүдийг нэгтгэх “Хариуцлагаар нэгд” аяныг МУУҮА-аас санаачлан УУХҮЯ-тай хамтран хэрэгжүүлж байна. Энэхүү санаачлагыг Та дэмжиж байна уу?
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна
Үр дүн:
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна

ШИНЭ

  • 36 минутын өмнө
    Монгол Улсын ашигт малтмалын худалдаанаас алт нь 1-2 тэрбум ам.долларын эргэлттэй салбар болно гэж бодлого тодорхойлогчид олонтаа мэдэгдэх болов. Энэ нь өөдрөг төсөөлөл бус бодит болохыг өнгөрсөн оны алтны худалдааны орлого тод харуулж бараг 2 тэрбум ам.долларт дөхлөө. Гэхдээ амжилтаа хадгалж, цаашдаа энэ хэмжээнд тогтвортой явах эсэх нь улсын алтны сан хөмрөг хэр байхаас шалтгаална. Өөрөөр хэлбэл, шинээр алтны орд нээх, нөөц илрүүлэх, бүрдүүлэх мэтчилэн геологийн судалгаа болоод хайгуулын тусгай зөвшөөрлийн олголтыг эрчимжүүлэхээс шууд хамаарна гэсэн үг. Манай улсын нийт алтны нөөц 2000 тонн бөгөөд үүний 1000 нь Оюутолгойн буюу зэсийг дагалдсан алт гэсэн албан бус мэдээлэл байдаг. Тэгвэл УУХҮЯ-ны мэдээлснээр, Оюутолгойн ордыг тооцохгүй нийт бүртгэгдсэн 489.5 тонн алтны нөөцийн 90 орчим хувь нь үндсэн орд, үлдсэн хувьд шороон ордынх аж.
  • 1 цаг 56 минутын өмнө
    Төмөр замын тээврийн тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгын төслийг УИХ-ын хаврын чуулганаар хэлэлцэх тухай "Зүүнбаян төмөр зам" ХХК-ийн Ахлах мэргэжилтэн Э.Удвал мэдээлэл өгчээ. Тус хуулийн төслийг Зам тээвэр хөгжлийн яамнаас өнгөрсөн оны тавдугаар сард Засгийн газарт өргөн барьсан байна. Нийт 11 бүлэг бүхий энэхүү хуулийн төсөл батлагдснаар төмөр замын тээврийн сүлжээ, дэд бүтцийн бүтээн байгуулалт, хөдлөх бүрэлдэхүүн чингэлэгтэй холбоотой харилцаа болон бусад олон асуудал хуульчлагдах аж. 
  • 2 цаг 18 минутын өмнө
    “Улаанбаатар төмөр зам” хувь нийлүүлсэн нийгэмлэгээс “Төмөр замын тээврийн аюулгүй-асуудал, шийдэл” онол практикийн бага хурлыг тавдугаар сарын эхээр цахимаар зохион байгуулахаар болжээ. Энэхүү хурлаар төмөр замын тээврийн аюулгүй байдлыг хангах талаар авч хэрэгжүүлж буй ажлууд, үр дүнтэй санал, санаачлагыг дэмжих, сурталчлах, тээвэрлэлтийн үйл ажиллагаа явуулахтай холбогдсон хууль тогтоомж, төмөр замын тээврийн аюулгүй байдлын стандартыг хэрэгжүүлэх үйл ажиллагаанд тулгамдаж буй асуудлыг шийдвэрлэх арга замыг тодорхойлоход чиглэж байгаа аж. 
  • 21 цаг 59 минутын өмнө
    Энэ сарын 16-17-ны өдрийн байдлаар, Гашуунсухайт боомтоор нийт 201 тээврийн хэрэгсэл  нэвтэрч байгааг УУХҮЯ-наас мэдээлжээ. Ашигт малтмалын экспортын тухайд, нүүрсний 114, зэсийн баяжмалын 64 машин тус тус боомтоор нэвтэрсэн байна. Тээвэр хийж буй жолооч нар өдөрт 5 автобусаар Хятад руу гарч PCR шинжилгээнд хамрагдаж буй аж. КОВИД-19-ийн халдвар Монгол Улсад нэмэгдсэнтэй холбоотойгоор Хятадын талаас ариутгал халдваргүйжилтийг өндөр түвшинд хийх шинэ журам мөрдөгдөж байгаа юм. Шинэ журмаар, тээврийн жолооч нар өдөртөө шинжилгээ өгч, сөрөг гарсан тохиолдолд улсын хилийг давж ачаагаа авч орно.
  • 22 цаг 53 минутын өмнө
    Хятад улсын “Anshan Iron” болон “Benxi Iron” компаниуд нэгдсэнээр гангийн бас нэгэн томоохон групп бий болж байна. Шинэ групп нь ган үйлдвэрлэлээр дэлхийд тэргүүлэгчдийн нэг болох магадлалтай. Энэхүү нэгдлийн яриа хэлэлцээр 2000 оноос эхэлжээ. Эдгээр компаниуд нэгдсэн тохиолдолд жилийн гангийн нийт үйлдвэрлэлийн хэмжээ 52 сая тоннд хүрч Японы “Nippon Steel” компанийнхаас давах аж.