“Эрдэс боловсруулалт-2018” бага хурал эхэллээ

2018-10-25 15:54

Монголын ашигт малтмал баяжуулагчдын холбоо үүсэн байгуулагдсан цагаасаа хойш эдүгээ 20 жилийн ойтойгоо золгож байна. Хоёр жил тутамд уламжлал болон зохион байгуулагддаг “Эрдэс боловсруулалт” (Mineral Processing) онол-практикийн бага хурал өнөөдөр эхэллээ. Ойн хүрээнд болж буй энэ жилийн “Эрдэс боловсруулалт-2018”  бага хуралд зориулж ОХУ, БНХАУ, Япон, БНХАУ, Франц, Австрали, Монгол Улсаас нийт 80 орчим судлаачид30 гаруй эрдэм шинжилгээний   бүтээлээ  ирүүлжээ.  

Монголын Ашигт малтмал баяжуулагчдын холбооны Ерөнхийлөгч (Ph.D) Б.Чинзориг  ”Монгол Улсын өнөө цаг үеийн хөгжлийн түшиц нь эрдэс баялгийн нөөцийг тогтоож, зүй зохистой ашиглах асуудал болж байна. Ашигт малтмал баяжуулах технологийн дэвшил, түүнийг нутагшуулах, баяжуулах, боловсруулах үйлдвэрийн газруудыг чадварлаг хүний нөөцөөр хангах, шинэ түншлэлийн хүрээнд хамтран ажиллаж бизнес, инновацийн үйл ажиллагааг эрчимжүүлэх нь Монголын ашигт малтмал баяжуулагчдын үйл ажиллагааны үндсэн чиглэл юм” хэмээн  бага хуралд оролцогчдод хандан хэллээ. 

Мөн Ашигт малтмалын баяжуулалтын техник, технологи, бүтээгдэхүүн хариуцсан мэргэжилтэн Х.Лхагвабаатар “Монгол Улсын уул уурхайн салбарын өнөөгийн байдал”-ын талаар товч танилцуулга хийсэн бол  “Аж үйлдвэрийн 4-р хувьсгалын эрин үе дэх Ашигт малтмалын баяжуулалтын технологийн хөгжлийн чиг хандлага” сэдвээр илтгэгч  Д.Энхбат тодорхой мэдээллүүдийг өглөө. 

Дэлхийн хэмжээнд өрнөж байгаа мега өөрчлөлтүүдийн нэгжийг Аж үйлдвэрийн 4-р хувьсгал буюу аж үйлдвэр 4.0 гэж нэрлэдэг болсон билээ. Аж үйлдвэрийн нэгдүгээр хувьсгалын үед үйлдвэрлэл явуулахад ус ба уурын хүч ашиглаж байсан бол хоёрдугаар хувьсгалын үед цахилгаан эрчим хүч ашигладаг болсон аж. Гуравдугаар хувьсгалын  үед электроник ба мэдээллийн технологи ашиглаж, үйлдвэрлэлийг автоматжуулж эхэлсэн байна. Харин дөрөвдүгээр хувьсгал нь технологиудын нэгдлээр тодорхойлогдож байгаа ба энэ цаг үед материаллаг, виртуаль ба биологийн орчны хил зааг бүдгэрч байгааг илтгэгч Д.Энхбат тодотгож байлаа. Аж үйлдвэр 4.0 нь Монгол Улсын хувьд хөгжлийн том боломж бөгөөд энэ хөгжлийг уулын баяжуулах үйлдвэрүүд, баяжуулагч нар эхлүүлэх ёстой ч тэрээр мөн хэллээ.  

Бага хурал нь “Ховор болон металл бус ашигт малтмалын боловсруулалт” гэсэн үндсэн сэдвийн хүрээнд өрнөсөн юм. Уг хэсэгт  “Газрын ховор элементийг исэлдсэн хүдрээс хүчлээр боловсруулах нь”, “Халзан бүргэдэйн газрын ховор элементийн ордын шинж чанар болон хүдэр бэлтгэх технологийн сонголт” сэдвээр илтгэл тавигдсан. 

Хайлуур жоншны нөөц болон үйлдвэрлэлийн хэмжээгээр Монгол орон дэлхийд дээгүүр байр эзэлдэг бөгөөд жоншны төрөл бүрийн баяжмал үйлдвэрлэж экспортод гаргадаг хамгийн том үйлдвэр нь “Монголросцветмет” ХХК-ийн харъяа Бор-Өндөрийн уулын баяжуулах үйлдвэр юм. Сүүлийн жилүүдэд хүдрийн нөөц багасахын зэрэгцээ хүдрийн технологийн шинж чанар өөрчлөгдөж байгаатай холбоотойгоор баяжмалын чанар, метал авалт буурах, бүтээгдэхүүний өөрийг өртөг өсөх зэрэг хүндрэлүүд тулгарч байгаа аж. Тухайлбал, жоншны хүдрийн үлдэгдэл  нөөцийн 50 орчим хувийг кальцитын өндөр агуулгатай хүдэр эзэлж байгаа нь баяжуулалтын уламжлалт технологид өөрчлөлт хийх, шинэ төрлийн урвалжууд, шинэлэг технологи нэвтрүүлэх шаардлагатайг харуулж буй гэдгийг П.Галтчандмань илтгэгч дурьдлаа. 

“Монголын анхны хүнд орчны модулийн нүүрс баяжуулах үйлдвэр” гэсэн илтгэл ч мөн оролцогчдын сонирхлыг татаж байв. “Монголын алт” ХХК нь Өмнөговь аймгийн Гурвантэс суманд орших Нарийнсухайтын уурхайгаас жилд 5-6 сая тонн нүүрс олборлон экспортлодог. Тус компанийн мэргэжилтнүүд борлуулалтын нүүрсний чанарыг сайжруулах, нүүрсийг боловсруулах чиглэлээр туршилт судалгаа, эрэл хайгуулыг  эрчимтэй хийж ирсний дүнд орчин үеийн технологитой,  жилд 1  сая тонн нүүрс баяжуулах хүчин чадалтай модулийн үйлдвэрийг 2018 оны долдугаар сард залгаж ашиглалтад оруулсан юм. Энэхүү  жилд 1 сая тонн хүчин чадалтай үйлдвэрийн практик үйл ажиллагаа, техник-эдийн засгийн үзүүлэлт  нь цаашид Нарийнсухайтын уурхайд баригдах томоохон хүчин чадалтай баяжуулах үйлдвэрийн технологийг сонгох үндэс болж байгааг илтгэгч Г.Даваацэрэн онцолж байсан. 

Монгол Улсад нүүрсний салбарт гүн боловсруулалтыг нэвтрүүлэх, түүнийг нутагшуулах нь баяжуулагчдын өмнө тулгарсан том зорилтын нэг болжээ. Хэдийгээр нүүрсийг хуурай аргаар баяжуулах технологийг эрт боловсруулсан боловч манай улсад энэ чиглэлийн үйлдвэрүүд 2010 оноос эхлэн үйл ажиллагаагаа явуулах болсон. Ордын онцлог байдлаас шалтгаалан хуурай баяжуулах үйлдвэрийн технологийн зарим нэг үзүүлэлт болон хийц дээр анхаарал тавьж ажиллах шаардлагатай болж байгаа аж. 

2014 оны арванхоёрдугаар сараас эхлэн  анхны бүтээгдэхүүнээ үйлдвэрлэж гаргасан  Хөшөөтийн баяжуулах үйлдвэр гэхэд  цагт 120 тонн нүүрсийг баяжуулах 4 ширхэг баяжуулах ширээнээс бүрддэг. Нийт хүчин чадлын хэмжээ нь 480 тн/цаг бөгөөд Монгол Улсад ажиллаж байгаа үйлдвэрүүдээс хүчин чадлын хувьд хамгийн өндөр юм байна.  Баяжуулах ширээ нь үйлдвэрийн үндсэн хэсэг болдог аж. Ширээний тохиргоо болон хийцийн байдал нь бүтээгдэхүүний шинж чанарт чухал нөлөөтэй байдаг гэдгийг илтгэгч хэлж байлаа. 

Бага хурлын үйл ажиллагаа хоёр өдөр үргэжлэх бөгөөд маргааш  “Баяжуулах процессийн загварчлал, оновчлол”, “Төмөрлөгийн боловсруулалт”, “Зэсийн боловсруулалт” гэсэн үндсэн гурван сэдвийн хүрээнд өрнөх юм. Уг хэсгүүдэд систем дэх гидродинамикийн өгөгдлөөр реологийн шинжийг шуурхай тодорхойлж, булинга тээвэрлэлтийн динамикийг загварчлах нь“, “ОТ хагас өөрөө нунтаглагч тээрмийн автомат удирдлагын сайжруулалтын замнал”, “Жоншны хүдрийн үндсэн флотацийн горимыг математик туршилт төлөвлөлтийн аргаар оновчлох”, “Зэсийн баяжмалын чанар ба металл авалтын математик загвар” зэрэг эрдэм шинжилгээ, судалгааны олон илтгэл тавьж, хэлэлцүүлэх юм. 

Хурлын арга хэмжээнд эдүгээ 40 жилийн ойгоо тэмдэглэж буй  зууны манлай бүтээн байгуулат “Эрдэнэт үйлдвэр” ХХК, гадаадын хөрөнгө оруулалттай “Шинь Шинь” ХХК ерөнхий ивээн тэтгэгчээр, олон улсад магадлан итгэмжлэгдсэн “Геологийн төв лаборатори”, Эм Си Ти Ти ХХК, алтны ашиглалт олборлолтын чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулдаг үндэсний томоохон аж ахуйн нэгж болох “Монгол Болгар Гео” ХХК ивээн тэтгэгчээр оролцож байгаа аж.  

Г.Идэр          

Сэтгэгдэл байхгүй байна

Санал асуулга
Засгийн газрын хуралдаанаар, ашигт малтмалын хайгуулын тусгай зөвшөөрлийг нэг жилийн хугацаанд олгохгүй байхаар шийдвэрлэв. Энэхүү шийдвэрийг Та хэрхэн дүгнэж  байна вэ?
  • Зөв
  • Буруу
Үр дүн:
  • Зөв
  • Буруу
Эрдэс баялгийн салбарт хариуцлагатай үйл ажиллагаа явуулж буй аж ахуйн нэгжүүдийг нэгтгэх “Хариуцлагаар нэгд” аяныг МУУҮА-аас санаачлан УУХҮЯ-тай хамтран хэрэгжүүлж байна. Энэхүү санаачлагыг Та дэмжиж байна уу?
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна
Үр дүн:
  • Дэмжиж байна
  • Мэдээлэл муу байна

ШИНЭ

  • 2020-02-21 17:01
    Хятад болон Ази тивийн бусад оронд коронавирусын тархалт нэмэгдэж буйн улмаас дэлхийн зах зээл дэх алтны ханш 1631 ам.доллар болж өсчээ. Энэ нь сүүлийн 7 жилийн дээд түвшинд тооцогдож байна. Хоёрдугаар сарын 14-нд зах зээл дэх алтны үнэ 1577 ам.доллар/унц байсан юм. Коронавирусын дэгдэлтийн улмаас эдийн засагт үүсэх нөлөөллийг арилгах зорилгоор Хятад улс мөнгөний зөөлөн бодлого явуулах болсон ч алтны ханш үргэлжлэн өссөөр байна. Энэ долоо хоногийн пүрэв гаригт Хятадын Ардын банк бодлогын хүүгээ бууруулах шийдвэр гаргасан юм.  
  • 2020-02-21 13:59
    “Эрдэнэс Монгол” ХХК нь нүүрсний давхаргын метан хийн нөөцийг тогтоож, эрчим хүчний цэвэр эх үүсгүүр болгон эдийн засгийн эргэлтэд оруулах зорилготой метан хийн төслийг хэрэгжүүлэхээр Австралийн “Жэйд Метан” ХХК-тай хамтарсан компани байгуулсан. 2019 оны тавдугаар сард талууд метан хийн төслийн хөрөнгө оруулалтын гэрээнд гарын үсэг зурж, үйл ажиллагаагаа явуулснаар улсын төсвөөс нэг ч төгрөг гаргалгүйгээр уг төслийг хэрэгжүүлж эхэлсэн юм. “Эрдэнэс Метан” ХХК нь Хамтын ажиллагааны гэрээний дагуу өөрсдийн эрлийн ажлын үр дүнгийн мэдээлэл болох 8 цооногийн өрөмдлөгийн мэдээлэл, геологийн бичиглэл, геофизикийн хэмжилтийн өгөгдөл, бүх дээжинд хийсэн нүүрсний чанарын шинжилгээний үр дүн зэргийг “Эрдэнэс Монгол” ХК-д хүлээлгэн өгчээ.
  • 2020-02-21 13:46
    “Эрдэнэс Монгол” ХХК-ийн дэргэдэх нэгдлийн зөвлөлийн ээлжит хурал (2020.02.14)  болж, охин болон хараат компаниудын өнөөгийн байдал, тулгамдаж буй асуудлуудыг хэлэлцсэн юм. Тус компанийн Гүйцэтгэх захирал П.Ганхүү “Салхитын мөнгө, алтны ордыг эдийн засгийн эргэлтэд оруулж олсон орлогоос төрд ногдох өгөөжийг барьцаалан үнэт цаас гаргах замаар иргэний тэтгэвэр барьцаалсан зээлийн тодорхой хэсгийг төлөхөөр хуульчилсан. Энэхүү хуулийг дагаж мөрдөх хуулийн дагуу 3 тогтоол, нэг журам гаргасан. “Эрдэнэс  бонд” гаргах ажлыг удирдан зохион байгуулж байна” хэмээн тодотгосон. Энэхүү бондыг санхүүгийн зах зээл дээр хаалттай хүрээнд гаргахаар төлөвлөсөн  бөгөөд бондоос босгосон хөрөнгөөр 228 мянган иргэний тэтгэврийн зээлийн  6 хүртэлх сая төгрөгийг тэглэх юм.  
  • 2020-02-21 13:21
    2020 оны хоёрдугаар сараас Орос улс төмөр замаар Казахстаны нутгаар дамжин Хятад руу нүүрс экспортлох талаар Москва, Нур-Султан хэлэлцэж байна. Тус хэлэлцээрээр талууд төмөр замын тээврийн тарифыг 65%-иар хөнгөлөх асуудлыг хэлэлцэж буй. Экспортын шинэ чиглэл нь Оросын “Кузбасс” компанийн нүүрсний Хятад руу нийлүүлэлтийг өргөжүүлж, Алс Дорнодын чиглэлийг нүүрсний төмөр замын тээврийг ачааллын дарамтыг бууруулна гэж үзэж байгаа юм. Казахстан улсын хувьд төмөр замын транзит тээврийг нэмэгдүүлэх сонирхолтой байна. Орос нь Хятадын зах зээлд нүүрсний нийлүүлэлтээр Австрали, Индонезийн дараагаар гуравдугаарт орохоор эрмэлзэж байгаа юм. Тус улс нь ирэх 10 жилд Хятад рүү экспортлох нүүрсний хэмжээгээ жилд 55 сая тоннд хүргэх зорилттой.
  • 2020-02-21 12:25
    Үндэсний статистикийн хорооны мэдээллээр, 2020 оны эхний сарын байдлаар гадаад худалдааны нийт эргэлт 932 сая ам.долларт хүрсний дотор экспорт 459 сая ам.доллар, импорт 473 сая ам.доллартай тэнцлээ. Өнгөрсөн оны мөн үетэй харьцуулахад нийт бараа эргэлт 16.1%-иар, экспорт 24.4%-иар, импорт 6.1%-иар тус тус буурсан байна. Гадаад худалдааны тэнцэл энэ оны нэгдүгээр сард 14.3 сая ам.долларын алдагдалтай гарлаа. Өнгөрсөн оны мөн үед 103.3 сая ам.долларын ашигтай гарч байжээ. Энэ онд гадаад худалдаа ашиггүй гарсан нь экспорт өмнөх оны мөн үеэс 148 сая ам.доллараар буурсантай холбоотой. Тодруулбал, өнгөрсөн нэгдүгээр сард алтны экспорт огт хийгдээгүйн зэрэгцээ зэсийн баяжмалын нийлүүлэлт 43.2 сая ам.доллараар буурсан нь голлон нөлөөлсөн байна.