Монголын нүүрсний экспортын дахин сэргэлт

2017-06-22 11:03


Тавдугаар сарын байдлаар Монгол улс 15 сая тонн нүүрс экспортод гаргаснаар нүүрсний борлуулалтаас 1 тэрбум 11 сая доллар олоод байна. Энэ нь хар алтны салбарынхны хувьд 2011 оны аз, од гийсэн үеийн түүхэн амжилт руу дөхсөн үзүүлэлт болов. Хямралд туйлдсан эдийн засагт ч чухал үзүүлэлт юм.  

2011 онд 21.1 сая тонн нүүрс экспортолж, 2.25 тэрбум доллар олсон нь Монголын нүүрсний салбарт дээд амжилт гэж тэмдэглэгдэн үлджээ. 2016 онд нүүрсний экспорт огцом нэмэгдэж, 25.8 сая тоннд хүрснээр Монгол улсын түүхэнд хамгийн их нүүрс экспортолсон жил болсон ба экспортын орлого 973 сая доллар хүрсэн нь 2011 оноос хойшхи хамгийн өндөр үнийн дүн байсан юм. Арван долоон оны эхний таван сар энэхүү үзүүлэлтийг эвджээ. Оны эхний таван сарын байдлаар эрдсийн экспортын тэргүүлэх түүхий эд зэсийг нүүрс ардаа орхин тэргүүлж эхлэв. 2011 онд экспортыг үргэлж өнгөлж ирсэн зэс нүүрсэнд анх байр сууриа тавьж өгсөн ч зах зээлийн таагүй нөхцөл байдлаас үүдэн нүүрс тэргүүлэх зэргээ буцаан алдсан билээ.  

Нүүрсний борлуулалтын сэргэлт нь зах зээлийн эерэг төлөв байдлаас гадна Монголын уурхайнуудын олборлолт, экспортоо нэмэгдүүлсэн хүчин чармайлтын үр дүн юм. Тодорхой хэлбэл, нүүрсний экспортын голлох компаниуд болох “Эрдэнэс Тавантолгой”, “Энержи ресурс”, “Тавантолгой”, “Монголын Алт”, “Чинхуа МАК Нарийнсухайт”, “Саусгоби сэндс”, “МоЭнКо”, “Өсөх зоос” зэрэг компанийн ханцуй шамласан ажлын үр өгөөж болохыг С.Болд-Эрдэнийн харьцуулсан мэдээллээс хараарай.

Монголын нүүрсний экспортын дийлэнхийг үүрдэг коксжих нүүрсний үнийн өсөлтөд үүлэн чөлөөний нар хэсэгхэн туссан ч муугүй өгөөжтэй байж чаджээ. Монголын нүүрс экспортлогчид зах зээлийн өөрчлөлтийг хурдтай мэдэрч, ашгаа тодорхой хэмжээнд өсгөсөн байна. Хэрэв ирэх саруудад коксжих нүүрсний зах зээлд өнөөгийн харьцангуй эерэг хандлага хэвээр хадгалагдваас Монголын нүүрс экспортлогчдод илүү таатайгаар нөлөөлж чадах юм. 2017 оны төсвийн тодотголд дурдсанаар, манай улс 25.8 сая тонн нүүрс экспортолж, 299.4 тэрбум төгрөг төсөвт төвлөрүүлэхээр тооцсон. Эхний 5 сарын байдлаар 60 гаруй хувийн биелэлттэй яваагаас уг төлөвлөгөө бараг давж биелэх дүр зураг харагдаж байна.

The Mongolian Mining Journal зургадугаар сарын дугаартаа онцлон хөндөж байгаа сэдэв нь “Өргөтгөсөн санхүүжилтийн хөтөлбөр”-ийн хүрээнд Монголын эдийн засаг цаашид хэрхэх тухай ОУВС-гийн тайлан. ОУВС хөтөлбөрийг амжилттай хэрэгжүүлэхэд МАН-ын Засгийн газрын шийдэмгий байдалд итгэл төгс байгаа ч гол итгэл найдвар нь Тавантолгой, Оюутолгой, Гацуурт болон уул уурхайн бусад төсөл, эрдсийн зах зээлийн өөдрөг төлөв ажээ. Өргөтгөсөн санхүүжилтийн хөтөлбөрийг үр дүнтэй хэрэгжүүлж эдийн засгаа аварч, улмаар тогтвортой хөгжилд хүргэхэд уул уурхайн төслүүдийн хэрэгжилт юу юунаас чухал зорилт болон тулгарч байна. Том төслүүдийг үгүйсгэж замын дунд нураалгүй, ажил болгох амаргүй даваа өмнө иржээ. Эс чадвал ОУВС-гийн их мөнгө эргээд хөмөрч мэдэх эрсдэл дагуулж байгааг тайлангийн агуулгаас дэлгэрүүлэн уншина уу.

 Өрнө дорныг холбосон эртний худалдааны замыг өнөө дахин сэргээн босгох өмнөд хөршийн бодлого дэлхийн эдийн засагт томоохон өөрчлөлт авчрах нь дамжиггүй. Эх орныхоо имижийг эерэгээр харуулахыг зорьсон Си Жинпиний амбицтай төлөвлөгөөнд таван их наяд доллар цацна гэж байгаа. Уг санаачилга эрдсийн зах зээлд итгэл найдварын туяа цацруулж байна. Тавдугаар сарын Бээжингийн форумын дараа “Нэг бүс нэг зам”-ын бүтээн байгуулалт дэд бүтцийн хөрөнгө оруулалт, гангийн хэрэглээнд хэрхэн нөлөөлөх талаар судалгааны байгууллагууд, уул уурхайн том компаниуд түүхий эдийн зах зээлийн боломжийг хэт өөдрөгөөр харсан төсөөлөл, таамаглалууд дэвшүүлж эхэлсэн юм. Харин эдгээр өөдрөг төсөөлөл хэр бодитой талаар Б.Төгсбилэгтийн тойм энэ дугаарт хэвлэгдэж байна.

2014 оны халуун зунаар Цагаансуваргад төр хувь эзэмшихгүй гэх шийдвэр гарсан бөгөөд The Mongolian Mining Journal хямралын ололт хэмээн тодотгон бичиж байв. Гэвч нэр бүхий УИХ-ын гишүүний “санаачилгаас” үүдэн, бэлэн шахуу төслийн хувь заяа хэсэг хугацаанд тодорхойгүй байдалд орсон юм. Үр дүнд нь Цагаансуварга төсөл бүтэн гурван жил таг чиг болсон. МАК-ийн Үйлдвэр, төслийн хэрэгжилт эрхэлсэн Дэд ерөнхийлөгч Г.Цогт Цагаансуваргын ажил эрчимжиж буй талаар гэрэлтэй мэдээг MMJ-ийн сэтгүүлчид дуулгажээ.



Сэтгэгдэл байхгүй байна

Санал асуулга
Уул уурхайн тухай хуулийн төслийг дэмжиж байна уу?
  • -Дэмжинэ
  • -Дэмжихгүй
  • -Зарим заалтыг өөрчлөх
Үр дүн:
  • -Дэмжинэ
  • -Дэмжихгүй
  • -Зарим заалтыг өөрчлөх

ШИНЭ

  • Уржигдар 10 цаг 50 минутад
    Архангай аймгийн Тариат сумын Бөөрөлжүүт багийн нутаг дахь Цагаан Уулын орд газраас хүрмэн чулууг хууль бусаар олборлох, тээвэрлэхийг зургаадугаар сарын 6-ны өдрөөс эхлэн хориглосон байна. Сумын Засаг даргын зургаадугаар сарын 10-ны өдрийн А/80 дугаар бүхий захирамжийн дагуу ийнхүү хоригложээ. Дээрх шийдвэрийг Ашигт малтмалын тухай хууль, Газрын хэвлийн тухай хууль, Архангай аймгийн Мэргэжлийн хяналтын газрын Байгаль орчин, геологи уул уурхайн техникийн хяналтын улсын байцаагчийн үйл ажиллагааг зогсоох тухай 2013 оны 03/04/017/38 тоот акт, зөрчил арилгуулах тухай 2016 оны 03/05/017/135 тоот албан шаардлага, зөвлөмж, мөн МХГ-ын улсын байцаагчийн 2019 оны тавдугаар сарын 24-ны өдрийн үйл ажиллагааг зогсоох тухай 03/05/017/27 тоот актыг үндэслэн гаргасан аж.
  • 2019-06-13 14:06
    Хөвсгөл аймаг Монгол орны аялал жуулчлалын гол бүс нутаг. Аялал жуулчлалыг хөгжүүлэх зорилтын хүрээнд ИТХ-ын  хуралдаанаар 2009 онд аймгийн 50 дугаар өргөргөөс хойш газар нутгийг орон нутгийн тусгай хэрэгцээнд таван жилийн хугацаатай авсан байдаг. Энэ шийдвэрийг 2014 онд 25 жилийн хугацаагаар сунгасан юм. Үүн дээр эко системийн хувьд тухайн бүс нутагтаа чухал ач холбогдол бүхий 50 дугаар өргөрөгөөс урагш Бүрэнтогтох, Төмөрбулаг, Тосонцэнгэл, Цагаан-Уул, Цагаан-Үүр, Эрдэнэбулган зэрэг сумдын зарим газар нутгийн тодорхой хэсгүүдийг орон нутгийн хамгаалалтад авч чадсан. Энэхүү шийдвэр нь 2008 оноос эхлэн аймгийн үе үеийн удирдлагууд бодлогын түвшинд ярьж, төлөвлөж, тооцоо судалгаа гарган хэрэгжүүлж ирсний үр дүн юм. Хөвсгөлчүүд бид газар нутгаа орон нутгийн тусгай хамгаалалтад 100% авсан нь түүхэн амжилт. 
  • 2019-06-13 13:09
    “Оюутолгой” ХХК, Америкийн худалдааны танхим, Азийн сан хамтран бизнесийн ёс зүйн сургалтыг өнөөдөр “Блю Скай”-н хурлын танхимд зохион байгууллаа. Уг сургалт нь компанийн удирдлага, ажилтнуудад бизнесийн ёс зүй, авлига, ашиг сонирхлын зөрчил, холбогдох хууль, тогтоомжийн талаар мэдлэг ойлголт өгөх, компанид ёс зүйн болон авлигаас урьдчилан сэргийлэх жишиг, дүрэм, журам хэрэгжүүлэхийг санал болгоход чиглэсэн юм. 
  • 2019-06-13 13:03
    Орхон аймгийн Засаг дарга Д.Батлут, “Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ-ын захирал Х.Бадамсүрэн нар үзэглэсэн “Хамтын ажиллагаа”-ны гэрээний хүрээнд аймгийн боловсролын салбарт 500 сая төгрөгийн хөрөнгө оруулалт 2019 онд хийнэ. Энэ дагуу Орхон аймгийн төрийн болон төрийн бус өмчийн 42 цэцэрлэгийн 272 бүлэгт “Бумбардай” номны 6 цувралыг олгож байна. Уг ажлыг “Нүүдлийн зурган өгүүлэмж” ТББ гүйцэтгэжээ. Мөн ерөнхий боловсролын16 сургуульд гурван сая төгрөгийн үнэ бүхий “LEGO” тоглоом хүлээлгэн өгөв.
  • 2019-06-13 00:00