“Шилдэг технологи”-ийн эзэн АНДРИЦ СЕПЭРЭЙШН

2014-02-27 14:22
Г.Идэрхангай

Mining Journal Awards-ын жил жилийн шалгаруулалтад Шүүгчдийн дунд хамгийн их мэтгэлцээн дагуулдаг, сонирхолтой номинациудын нэг нь “Шилдэг технологи”. 

Өмнөх жилүүдийн шалгаруулалтыг бодвол энэ жил уг номинацид ердөө дөрөвхөн компани өрсөлдсөн. 2012 онд уг номинацид 13 компани өрсөлдсөн нь тухайн жилдээ Монголын уул уурхайн салбарт технологийн хувьсгал хүчтэй явагдсаны илэрхийлэл байлаа. Гэхдээ   2013 оны хувьд уул уурхайн салбар хүндхэн зам мөрийг туулсан ч зайлшгүй онцолж тодотгох учиртай бүтээн байгуулалтууд өрнөсөн байна.

“Энержи Ресурс” компани л гэхэд Ухаахудаг уурхайн цогцолбор буюу Нүүрс баяжуулах үйлдвэр,  тэр дундаа  Нүүрс баяжуулах үйлдвэрийн технологийн усны хэрэглээг багасгаж, байгаль орчинд ээлтэй технологи нэвтрүүлэх зорилгоор Хаягдал усгүйжүүлэх туузан шахагчийн үйлдвэрийг  ашиглалтад оруулснаараа энэхүү номинацид өрсөлдсөн юм. Монголын уул уурхайн салбар дахь аливаа бүтээн байгуулалтыг гадаадын хөрөнгө оруулалтгүйгээр төсөөлөхийн аргагүй. “Энержи Ресурс” компани уг үйлдвэрийг бүтээн босгохдоо Австрийн “Андриц сэпэрэйшн” компанийг түншээрээ сонгосон нь Монголын үйлдвэрлэлийн салбарт хийсэн томоохон алхам болсон юм.

Номинацийн  бас нэгэн хүчтэй өрсөлдөгч  бол “Вагнер Ази” группын охин компани болох “Вагнер Ази технологи”. Тус компани мөн л 2013 онд байгуулагдан,  уул уурхайн салбарт олон дэвшилтэт технологи нэвтрүүлжээ. 

2011 оны Mining Journal Awards-т өрөмдлөгийн, тэсрэх бодисын, программ хангамжийн, геологи хайгуулын гээд маш олон чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулдаг компаниуд  өрсөлдсөн тул   Шүүгчдийн зөвлөл  “Шилдэг технологи” номинацийн шалгуур үзүүлэлтийг дараа жил нь илүү боловсронгуй болгож, тоон үзүүлэлт бүхий хэлбэрт оруулсан юм.

Гэсэн хэдий ч 2013 оны “Шилдэг технологи”-ийн эзнийг сонгоход энэхүү шалгуур үзүүлэлт төдийлөн шаардлага хангахгүй байгааг шүүгчид хүлээн зөвшөөрч, нэг дор олон чиглэлийн компаниудыг хооронд нь өрсөлдүүлэх хүндрэлтэй байгааг илэрхийлж байлаа. “Шалгуур үзүүлэлтийн хувьд ерөнхийдөө боловсруулах, баяжуулах үйлдвэрлэл рүү түлхүү хандсан байна” хэмээн Д.Дондов шүүгч байр сууриа илэрхийлсэн бол Н.Алгаа шүүгч “Ханган нийлүүлэлтийн бизнестэй холбоотой шалгуурууд ч байна” гэсэн юм. Тиймээс цаашдаа Шүүгчдийн зөвлөл “Шилдэг технологи” номинацид нэр дэвшигчдийг  нарийн шүүлтүүрээр сонгохын тулд Шалгуур үзүүлэлтийг илүү нарийвчлах шаардлага тулгарч байна.

“ШИЛДЭГ ТЕХНОЛОГИ” НОМИНАЦИД НЭР ДЭВШИГЧИД

1. Ухаахудаг уурхайн нүүрс баяжуулах үйлдвэрийн хаягдлыг усгүйжүүлэн усыг үйлдвэрт дахин ашиглах технологи, тухайлбал Нүүрс баяжуулах үйлдвэрээс гарсан хаягдлаас туузан шүүлтүүрээр шавхаж, үйлдвэрт дахин ашиглах усны хэмжээг илүү ихээр нэмэгдүүлэн, уул уурхайн боловсруулалтын явцад усны хэрэглээг үе шат бүхэнд хэмнэж, байгаль экологи, нийгэмд үр нөлөөтэй   дэвшилтэт технологи буюу Хаягдлыг усгүйжүүлэх үйлдвэрийг  Монголд нэвтрүүлсэн үзүүлэлтээрээ “Андриц сэпэрэйшн” ХХК.

2. Катерпилларын уул уурхайн автомажуулалтын технологийн бүтээгдэхүүнүүд болох Mine Star cистем, түүнчлэн Катерпилларын Cat® MineStar™ системийн нэг бүрэлдэхүүн хэсэг болох Terrain™ системийг Монголд анх удаа  нэвтрүүлэн, Оюутолгой уурхай дээр   бүрэн ашиглалтад оруулсан, тосны шинжилгээний үйлчилгээг хэрэглэгчдэдээ хүргэж,  дэлхийд тэргүүлэгч технологийн брэнд Тримблийн технологийн бүтээгдэхүүнийг уул уурхай, зам, барилгын салбарт амжилттай нэвтрүүлсэн зэрэг олон талт үзүүлэлтээрээ “Вагнер Ази технологи” ХХК.

3. Хөдөлмөрийн аюулгүй ажиллагааны цогц мэдээллийн сан, удирдлага, хяналт, бүртгэлийн төгс шийдэл OHSAS 18001 стандартыг бүрэн хангасан Mонгол улсын OSH программ хангамжийг Монгол улсад анх удаа нэвтрүүлж, аж ахуйн нэгжүүдийн  хөдөлмөрийн бүтээмжийг 70 хувь өсгөж, үр ашиггүй зардлыг 60 хувь бууруулахад чиглэсэн олон чухал ажлыг зохион байгуулсан “Эйч Эс И Системс” ХХК.

4. Ухаахудаг уурхайн цогцолбор дээр жилдээ тус бүрдээ 5 сая тонн нүүрс баяжуулан, 85-95 хувийн коксжих нүүрс, 90-95 хувийн эрчим хүчний нүүрс гарган авах хүчин чадалтай, гурван модуль бүхий Баяжуулах үйлдвэр болон Австрийн “Антриц” компанитай хамтран Хаягдал усгүйжүүлэх туузан шахагчийн үйлдвэрийг 2013 онд барьж ашиглалтад оруулсан, CITECT, SCORS, MEX, LIMN зэрэг шилдэг программ хангамжуудыг нэвтрүүлсэн зэрэг технологийн шилдэг шийдлүүдээрээ “Энержи Ресурс” ХХК.

“Оюутолгой энэ номинацид яагаад дэвшээгүй юм бэ?...”

Mining Journal Awards-ын Шүүгчдийн зөвлөл өм­нөх жилүүдийнх шиг олон компанийн материа­луудтай танилцах шаард­лага тулгараагүй ч дээрх дөрвөн компани чангахан өрсөлдөгчид гэдгээ харуул¬сан. Шүүгчдийн яриаг хүргэе.
   
Н.Алгаа: “Оюутолгой” компани  “Шилдэг технологи” номинацид яагаад дэвшээгүй юм бэ? Дэлхийн хамгийн сайн технологийг Монголд оруулж ирсэн компани биз дээ. Энэ номинацид уул уурхайн компани гэх юм бол ганцхан “Энержи Ресурс” л  байна. Би “Энержи Ресурс”-ийг шалгаруулна. Баяжуулалтын гуравдугаар модулиа нэмэгдүүлсэн. Нүүрс баяжуулах үйлдвэрээ барьж дуусгасан. 

Шилдэг технологи номинаци сонин юм. Цэвэр зэс, төмөрлөгийн үйлдвэрлэлд шинэ технологи нэвтрүүлсэн, шилдэг программ хангамж бүтээсэн, нэвтрүүлсэн, өрөмдлөгийн дэвшилтэт техник технологи нэвтрүүлсэн гээд янз бүрийн шалгуур  оржээ. Голдуу ханган нийлүүлэлтийн бизнесийн компаниудтай холбоотой шалгуурууд болчихоод байна. 

Д.Дондов:  “Андриц сэпэрэйшн” гэдэг компани дэвшсэн  байна. Энэ компани нүүрс угаасан усыг эргүүлж, үйлдвэрт дахин ашиглах технологи нэвтрүүлсэн юм байна. Их сонин технологи юм. Үүнийг та нар анхааралдаа аваарай. Би үүнд ач холбогдол өгсөн. Шалгуур үзүүлэлтийг анзаарахад уул уурхайн технологи биш, баяжуулалт, боловсруулалтын технологийг илэрхийлэх гэсэн санаатай болчихоод байна.

Г.Шархүү: Ерөнхий үзүүлэлтээр шалгаруулбал “Энержи Ресурс” энэ номинацид гарч ирэхээр байна.  “Шилдэг уурхай”, “Хариуцлагатай үйл ажиллагаа” номинаци дээр би энэ компанид оноо тавьсан. Гэхдээ давхардуулахгүйн тулд нөгөө гурван компанийн нэгийг сонгох гэсэн чинь дүн тавьж болохгүй байна.
Д.Дондов: “Шилдэг технологи” номинацид нэр дэвшсэн компаниудыг сонгохгүй байж болно биз дээ.
Б.Пүрэвтогтох: Нэр дэвшигчдээс сонгохгүй байх шалтгаан алга. “Тогтвортой үйл ажиллагаа” гэдэг номинаци дээр “Вагнер Ази” гарчихаар шинжтэй байна. Нүүрс угаасан усыг эргүүлж ашигладаг технологи нэвтрүүлсэн “Андриц сэпэрэйшн” компанийг сонговол яасан юм.  
 Д.Дондов: “Андриц”  дээр би оноо тавьчихсан байгаа. Энэ их чухал технологи шүү. Өмнийн говьд бүхэлдээ нүүрсийг баяжуулж, угаана гээд байгаа байх аа.
Г.Шархүү: Нүүрс угаахдаа бодолтой байх хэрэгтэй. Нүүрс угаахаасаа өмнө Монголд гангийн үйлдвэр барих ёстой. Төмрийн хүдрээ хайлаад ган хийх хэрэгтэй. Түүндээ зориулж нүүрсээ угаагаад бусдыг нь ачих хэрэгтэй шүү дээ.
Н.Алгаа: Бусдыг нь ачна гэхээр нүүрсний компаниуд нүүрсээ баяжуулж, чанараа дээшлүүлэхгүй бол өрсөлдөх чадвараараа  тэртээ тэргүй арчигдана. Тэгэхээр ямар нэгэн байдлаар нүүрсний чанарын асуудал чухал.   
Г.Шархүү: Миний хувьд “Энержи Ресурс”-ийг шалгаруулж байна.
Д.Ачит-Эрдэнэ:  Би “Андриц”-ийг сонгож байна. Хийсэн ажлууд нь маш тодорхой байна. Үр дүн нь харагдаж байна.   
Ингээд Шүүгчдийн зөвлөлийн онооны нийлбэрээр буюу 155 оноогоор “Андриц сэпэрэйшн” компани илүүрхэж, эхний байрт орлоо. Тус компани “Шилдэг технологи” номинацид “Энержи Ресурс” компанитай хамтран нэр дэвших албан хүсэлтээ илэрхийлсэн байсан ч Шүүгчдийн зөвлөл тус тусад нь дүгнэж, шалгаруулсан юм.  

Онооны дарааллыг үзүүлье.
1. “Андриц сэпэрэйшн” ХХК                  159
2. “Энержи Ресурс” ХХК                        130
3.  “Вагнер Ази технологи” ХХК            100
4. “Эйч Эс и Системс” ХХК              100

Усны дахин ашиглалтыг дээд зэргээр нэмэгдүүлсэн “Андриц сэпэрэйшн” компани 150 гаруй жилийн туршлагатай, Австрийн “Андриц сэпэрэйшн” компани нь  “Энержи Ресурс” ХХК-ийн  Ухаахудаг уурхайн Нүүрс баяжуулах үйлдвэрийн  хаягдлыг усгүйжүүлэн шүүгдсэн усыг үйлдвэрт дахин ашиглах дэвшилтэт технологийг Монголд нэвтрүүлжээ.
Говийн бүсэд гэлтгүй амьд бүхний чандмань эрдэнэ болсон усыг ариг гамтай, зөв зохистой ашиглаж, усны хэмнэлттэй технологийг нэвтрүүлэх нь өнөө үеийн нэн чухал асуудал болоод байна. 

Нүүрс баяжуулах үйлдвэр нь говийн байгаль цаг уурын нөхцөлд тохирсон, усыг 98 хувь хүртэл дахин ашиглах технологиор хийгджээ.  Уг үйлдвэрийг түшиглэн шинээр баригдсан Хаягдлыг усгүйжүүлэх үйлдвэр нь  Нүүрс баяжуулах үйлдвэрээс  гарсан хаягдлаас  өндөр технологиор ус шавхаж, үйлдвэрт дахин ашиглах усны хэмжээг илүү ихээр нэмэгдүүлж байгаа аж. Түүгээр ч зогсохгүй усыг нь шавхсан хаягдлыг дахин боловсруулалтад оруулж, утаагүй түлшний түүхий эд гарган авах боломжтой юм байна.
Шинээр баригдсан Хаягдлыг усгүйжүүлэх үйлдвэр нь яг энэ чиглэлдээ Монголын хамгийн анхны, хамгийн том үйлдвэр юм.  Өмнө нь Нүүрс баяжуулах үйлдвэрийн хаягдлыг 5 орчим км зөөвөрлөөд, хиймэл нууранд оруулж, усыг нь тунгааж авах замаар үйлдвэртээ  дахин ашигладаг байсан аж.

Харин шинэ үйлдвэр ашиглалтад орсноор үйлдвэрийн хаягдлыг маш богино хугацаанд усгүй болгоод, буцаагаад Нүүрс баяжуулах үйлдвэрийн хэрэгцээний усыг нөхөж байна. Хамгийн энгийнээр хэлэхэд, хаягдлаас буцаан гаргаж авч байгаа усны хэмжээ өмнөхөөс дор хаяж 2-3 дахин нэмэгдэж байгааг мэргэжлийн хүмүүс үнэлж буй. Өөрөөр хэлбэл,  үйлдвэрээс 10 литр хаягдал гарлаа гэхэд түүнээс 7-8 литр ус шавхаж гаргаад, эргээд үйлдвэртээ ашиглаж байна гэж ойлгож болно. Хүчин чадлын хувьд гэхэд хоногт дээд тал нь 3,300-4,000 тонн хаягдлыг усгүйжүүлэх чадалтай. Үйлдвэрлэлийн хувьд бүх үйл явц автомат удирдлагатай.
Үйлдвэрийн барилгын гүйцэтгэл, зураг төсөл зэрэг бүхий л ажлыг монголчууд бие даан гүйцэтгэжээ. Зардлын хувьд нийт 20 орчим тэрбум төгрөгийн хөрөнгө оруулалтаар босчээ.

Сэтгэгдэл байхгүй байна

Санал асуулга
Уул уурхайн тухай хуулийн төслийг дэмжиж байна уу?
  • -Дэмжинэ
  • -Дэмжихгүй
  • -Зарим заалтыг өөрчлөх
Үр дүн:
  • -Дэмжинэ
  • -Дэмжихгүй
  • -Зарим заалтыг өөрчлөх

ШИНЭ

  • 3 цаг 29 минутын өмнө
    Монгол, Канад улсын худалдаа, эдийн засгийн хамтын ажиллагааны өнөөгийн байдал, хөрөнгө оруулалт, уул уурхайн салбарын талаар Канад улсаас Монгол Улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд  Дэвид Спрултэй MMJ-ийн сэтгүүлч Э.Оджаргал ярилцлаа.  Канад, Монгол Улсын Засгийн газар хоорондын хамтын ажиллагааны  Дугуй ширээний уулзалтын VIII хуралдаан зургадугаар сарын 4-нд Улаанбаатар хотноо боллоо. Энэ талаар ярилцлагаа эхлэе. Хоёр улсын эдийн засаг, худалдаа, хөрөнгө оруулалт, уул уурхай, дэд бүтцийн салбар дахь хамтын ажиллагааны талаар ямар чухал шийдвэрүүд гарсан бэ? Бид энэ хурлыг хоёр жил тутамд зохион байгуулдаг. Хоёр орон нийтлэг зорилтуудыг тодорхойлохын тулд хамтран хэрэгжүүлж байгаа төсөл, хөтөлбөрийг бүхэлд нь авч хэлэлцлээ. Хамтын ажиллагааны өгөөжийг нэмэгдүүлэх, хамрах хүрээг өргөжүүлэх асуудлаар санал солилцсон юм. Уулзалт амжилттай болсон гэдгийг хэлэх нь зүйтэй.
  • 2019-07-19 17:15
    Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн яам нь Зэсийн баяжмал боловсруулах үйлдвэрийн техник, эдийн засгийн үндэслэл боловсруулах зөвлөхийг сонгон шалгаруулах гэж байгаа тул зөвлөхийн үйлчилгээ үзүүлэх хүсэлтэй хуулийн этгээдийг саналаа ирүүлэхийг урьж байна. Зөвлөх үйлчилгээ үзүүлэх санал ирүүлж буй этгээд нь Төрийн болон орон нутгийн өмчийн хөрөнгөөр бараа, ажил, үйлчилгээ худалдан авах тухай хуулийн 14, 15, 16 дугаар зүйлд заасан шаардлагыг хангасан байх ба зөвлөх үйлчилгээг гүйцэтгэх чадвартайг нотлох дараах мэдээллийг ирүүлнэ.
  • 2019-07-19 11:28
    “Эрдэнэс Монгол” бол Монгол Улсын хамгийн том төрийн өмчит уул уурхайн компани. Сүүлийн арав гаруй жилийн хугацаанд тус компани стратегийн ордууд дахь төрийн эзэмшлийг төлөөлөх, ашигт малтмалын тусгай зөвшөөрлүүдийг удирдах, уул уурхайн салбарыг хувийн хөрөнгө оруулагчдад сурталчлах зэрэг зорилготой ажиллаж ирсэн. Өнөөдөр “Эрдэнэс Монгол” компани Монгол Улсын эрдэс баялгийн үйлдвэрлэлийн арав орчим хувийг хянадаг. Үүнд Тавантолгойн нүүрсний уурхай, Оюутолгойн зэсийн уурхай гол үүрэгтэй бөгөөд цаашид уран, алт зэрэг бусад эрдэс баялгийг ашиглахаар судалж байгаа юм.
  • 2019-07-16 14:21
    Оюутолгой төслийг удирдан хэрэгжүүлж буй “Рио Тинто” групп далд уурхайг ашиглалтад оруулах хугацаа 2022 оны тавдугаар сараас 2023 оны дунд үеийн хооронд болсон тухай өнөөдөр мэдэгдлээ. Энэ нь анх тооцоолж байснаас 16-30 сараар хойшлуулж байна гэсэн үг. Уг шалтгаан нь уул хөрсний нөхцөл ихээхэн хүндрэлтэй байгаагаас үүдэлтэй гэж тайлбарлажээ. Гэхдээ төслийн ашиглалтад орох хугацаа, зардлын талаарх эцсийн тооцооллыг ирэх оны хоёрдугаар хагаст гаргах юм байна. Мөн далд уурхайн бүтээн байгуулалтын зардал анх тооцоолж байсан 5.3 тэрбум ам.доллараас давж 6.5 -7.2 тэрбум ам.долларт хэлбэлзэх бөгөөд өргөтгөл шатны төслийн хөрөнгө оруулалт 1.2-1.9 тэрбум ам.доллараар нэмэгдэнэ гэж мэдэгдэв.
  • 2019-07-16 10:08
    Үндсэн хуульдаа өөрчлөлт оруулах гэсэн монголчуудын халуун мэтгэлцээн нарлаг  зуны  аагим халуун өдрүүдэд хөвөрч  байна. УИХ-ын Тамгын газрын ажилтнууд иргэд, олон нийтээс ирүүлсэн санал, дүгнэлтийг нэгтгэх ажлаа зургаадугаар сарын 25-наас эхлүүлсэнээ зарлав. Хууль тогтоох байгууллагын эрхэм гишүүд ч тойрогтоо ажиллан, олон нийтийн санаа бодлыг сонсож, төслийн талаар амаа цангатал ярьж буй.  2020 оны долдугаар сарын 1-ний  12.00 цагаас эхлэн улс даяар мөрдөх цаг хугацааны товтой Үндсэн хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтийн төсөлд юу тусгагдсан бэ гэдэг мэдээж олны анхаарал татсан сэдэв. УИХ-д олонхийн суудалтай МАН  сонгуулийн мөрийн хөтөлбөртөө тусгасан  улс төрийн амлалтуудын  нэг нь Үндсэн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах.  Өмнө нь Үндсэн хуульд өөрчлөлт оруулах оролдлого хэдэнтээ гарч байсан ч янз бүрийн шалтгаанаар “бүтэлгүйтэж” байсан билээ.